Hoe maak je klimaatbeleid geopolitiek duurzaam? – Masterclass Honours College

Picture of Michel Don Michaloliakos

Michel Don Michaloliakos

In het kort

Tijdens deze masterclass over de Geopolitiek van Klimaatverandering aan het Honours College van de Universiteit Utrecht (Geohouse) stond één vraag centraal: hoe maak je klimaatbeleid geopolitiek duurzaam?

Een treffend voorbeeld is de Inflation Reduction Act van Joe Biden. Deze wet verviervoudigde niet alleen de investeringen in Amerikaanse herindustrialisering en schone energie, maar creëerde vooral iets fundamentelers: nieuwe economische belangen van groene industrieën, opvallend vaak in Republikeinse staten.

En daar zit de geopolitieke les. Belangen hebben namelijk één wezenskenmerk: ze staan voor zichzelf op, en zoeken naar politieke vertegenwoordiging. Wanneer investeringen, banen en regionale economische ontwikkeling verbonden raken aan de energietransitie, ontstaan er nieuwe belangen die voor zichzelf opstaan. In die zin is identiteit mogelijk minder cultureel dan vaak gedacht: wellicht is identiteit vooral de ideologische rechtvaardiging van geaccumuleerde belangen. Dat maakt het bijzonder interessant om te kijken wat voor identitaire veranderingen ‘groene belangen’ met zich mee brengen in conservatieve of fossiele staten.

Een veelgehoorde vraag naar aanleiding van deze masterclass: “Wat gebeurt er met de energietransitie als Trump wordt herkozen?” De zorg was zichtbaar. Het antwoord toen was tweeledig: verkiezingsuitslagen zijn onzeker, maar structurele belangen wegen zwaarder. Met andere woorden, beleid dat investeringen en groene economische belangen creëert, bouwt schokdempers voor de afbraak van verduurzaming.

Dat was dan ook de kernboodschap van de masterclass: wie de geopolitiek van klimaatverandering wil begrijpen, moet kijken naar de strategische creatie van belangen. Create interests. Op een gegeven moment gaan die belangen zichzelf verdedigen, en daarmee de energietransitie, ongeacht de politieke kleur die aan de macht is.

Interesse in een lezing of masterclass? Klik hier voor meer informatie

Laatste artikelen

Nieuwsbrief? Meld je aan